หารบิลกับเพื่อนยังไงไม่ให้เสียเพื่อน พร้อมประโยคทวงเงินไม่ต้องเกรงใจ
ลูกเอ๊ย เจ๊นั่งขายทองมาค่อนชีวิต เห็นเพื่อนรักผิดใจกันเพราะเงินมานักต่อนักแล้ว แล้วไม่ใช่เงินแสนด้วยนะ เงินสามร้อยห้าร้อยนี่แหละ ค่าหมูกระทะมื้อเดียว ค่าแท็กซี่ไปสนามบิน ค่า Netflix ที่หารกันแล้วไม่มีใครโอน สุดท้ายคนที่ออกเงินก่อนก็เก็บไว้ในใจ คนที่ติดเงินก็ลืมไปแล้วจริง ๆ แล้วมิตรภาพก็ค่อย ๆ จืดลงทีละนิดแบบไม่มีใครพูดออกมา
บทความนี้เจ๊จะสอนตั้งแต่ตกลงกันก่อนกิน วิธีหารให้ยุติธรรมพร้อมตัวเลขจริง ไปจนถึงประโยคทวงเงินที่พูดแล้วไม่มีใครเสียหน้า อ่านจบแล้วแกจะทวงเงินได้แบบหน้าไม่ร้อน ใจไม่เต้นจ้ะ
ทำไมเงินไม่กี่ร้อยถึงทำให้เพื่อนผิดใจกันได้
ปัญหาไม่ได้อยู่ที่จำนวนเงิน แต่อยู่ที่ความรู้สึก คนที่ออกเงินก่อนรู้สึกว่าตัวเองต้องคอยตาม ต้องเป็นคนพูดเรื่องเงินซึ่งไม่มีใครอยากพูด ส่วนคนที่ยังไม่โอน ส่วนใหญ่ไม่ได้ตั้งใจเบี้ยว แค่ลืม เพราะเงินที่ไม่ได้ออกจากกระเป๋าตัวเองมันไม่เจ็บ เลยจำไม่ได้
ปัญหาที่เจ๊เห็นบ่อยที่สุดมีอยู่ 3 แบบ
- ไม่ตกลงกันก่อน กินเสร็จแล้วค่อยมาเถียงกันว่าหารเท่าหรือหารตามที่สั่ง คนที่สั่งน้อยก็ไม่กล้าพูด เพราะกลัวเพื่อนว่างก
- ไม่มีใครจด ไปเที่ยวต่างจังหวัดกัน 3 วัน ใครจ่ายค่าที่พัก ค่าน้ำมัน ค่าข้าวไปบ้าง จำกันไม่ได้ สุดท้ายก็กะ ๆ ตัวเลขเอา ใครเสียเปรียบก็เงียบไป
- เกรงใจไม่กล้าทวง ปล่อยไว้นานจนอีกฝ่ายลืมสนิท พอทวงทีหลังกลายเป็นเรื่องใหญ่ เหมือนเราไปจับผิดเขา
ข่าวดีคือทั้ง 3 ข้อแก้ได้หมด ถ้ามีกติกาตั้งแต่ต้น
ตกลง 3 ข้อก่อนสั่งอาหาร แล้วจะไม่ต้องเถียงตอนจ่าย
ตอนที่ยังไม่หิวคือเวลาที่คุยเรื่องเงินง่ายที่สุด พอกินอิ่มแล้วบิลมาวางตรงหน้า ใครเปิดปากเรื่องเงินก่อนก็ดูเหมือนคนคิดเล็กคิดน้อย เพราะฉะนั้นให้ตกลง 3 เรื่องนี้ก่อนเลย
- ใครออกก่อน เลือกคนเดียวจ่ายทั้งบิล ง่ายกว่าให้ทุกคนควักแบงก์คนละใบแล้วนั่งทอนเศษกันวุ่นวาย
- หารแบบไหน ถ้าสั่งกับข้าวกินกลางโต๊ะทั้งหมด หารเท่าได้เลย แต่ถ้ามีคนสั่งเครื่องดื่มแพงหรือสั่งเบียร์แยก ให้แยกส่วนนั้นออกมาคิดต่างหาก
- โอนภายในเมื่อไหร่ ตกลงกันเลยว่าโอนก่อนแยกย้ายกลับบ้าน หรืออย่างช้าภายในคืนนั้น ไม่ใช่ “ว่าง ๆ เดี๋ยวโอน” เพราะคำว่าว่างของคนเรามันไม่เคยมาถึง
คนที่ออกก่อนควรถ่ายรูปบิลส่งเข้ากลุ่มทันที พร้อมพร้อมเพย์หรือ QR ของตัวเอง พอทุกคนเห็นตัวเลขชัด ๆ ก็โอนง่าย ไม่ต้องถามกันไปมาให้เสียเวลา
ถ้าไปเที่ยวหลายวัน ให้เคลียร์ครั้งเดียวตอนจบ
ไปเที่ยวกันหลายวัน อย่าหารกันทุกมื้อให้ปวดหัว ให้จดทุกรายการที่ใครจ่ายไปไว้ที่เดียว เช่น ค่าที่พัก 3,600 ต้นจ่าย ค่าน้ำมัน 1,200 มุกจ่าย ค่าข้าวเย็นคืนแรก 1,800 ฝนจ่าย แล้วคืนสุดท้ายค่อยรวมยอดดูว่าใครจ่ายเกินส่วนตัวเองเท่าไหร่ ใครต้องโอนให้ใคร เคลียร์ทีเดียวจบ ไม่มีเศษค้างกลับบ้าน
หารเท่ากับหารตามจริง ต่างกันแค่ไหน ดูตัวเลขก่อนค่อยตัดสิน
ลองดูกรณีที่เจ๊เจอบ่อยมาก เพื่อนออฟฟิศ 4 คนไปกินข้าวเย็นวันศุกร์ สั่งกับข้าวกินกลางโต๊ะ 1,600 บาท ส่วนเครื่องดื่มต่างคนต่างสั่ง ฝนเงินเดือน 18,000 สั่งน้ำเปล่า ต้นเงินเดือน 25,000 กับมุกเงินเดือน 32,000 สั่งชาเย็นคนละแก้ว ส่วนเก่งเงินเดือน 45,000 สั่งเบียร์ไป 3 ขวด รวมทั้งบิล 2,000 บาทพอดี
| ชื่อ | กับข้าวส่วนกลาง | เครื่องดื่มของตัวเอง | หารตามจริง | หารเท่ากัน | ส่วนต่าง |
|---|---|---|---|---|---|
| ฝน (เงินเดือน 18,000) | 400 | 20 | 420 | 500 | จ่ายเกิน 80 |
| ต้น (เงินเดือน 25,000) | 400 | 55 | 455 | 500 | จ่ายเกิน 45 |
| มุก (เงินเดือน 32,000) | 400 | 55 | 455 | 500 | จ่ายเกิน 45 |
| เก่ง (เงินเดือน 45,000) | 400 | 270 | 670 | 500 | จ่ายขาด 170 |
| รวม | 1,600 | 400 | 2,000 | 2,000 |
เห็นไหมลูก ถ้าหารเท่ากัน ฝนที่กินแค่น้ำเปล่าต้องจ่ายเพิ่ม 80 บาท ส่วนเก่งที่ดื่มเบียร์ประหยัดไป 170 บาท ฟังดูไม่เยอะ แต่ถ้าฝนไปกินแบบนี้เดือนละ 4 ครั้ง ก็เท่ากับจ่ายค่าเบียร์ให้เพื่อนเดือนละ 320 บาท ปีนึงเกือบ 4,000 บาท สำหรับคนเงินเดือน 18,000 ที่ต้องจ่ายค่าเช่าห้องอีก 5,000 ค่าวินไปทำงานอีกวันละหลายสิบ เงินก้อนนี้ไม่ใช่เงินเล็ก ๆ เลยนะ
หลักง่าย ๆ ของเจ๊คือ ของที่กินร่วมกันหารเท่า ของที่สั่งเป็นของตัวเองจ่ายเอง โดยเฉพาะเหล้าเบียร์ซึ่งราคาต่างจากน้ำเปล่าหลายเท่า ส่วนค่าบริการกับภาษี ถ้าอยากละเอียดก็หารตามสัดส่วน ถ้าไม่อยากคิดมากก็หารเท่าไป ไม่มีแบบไหนผิด ขอแค่ตกลงกันให้ชัดก่อนกินก็พอ
ทวงเงินยังไงไม่ให้เสียเพื่อน ประโยคพร้อมใช้ 3 ขั้น
ความลับของการทวงมีแค่ 3 คำ ทวงเร็ว ทวงชัด ทวงแบบไม่กล่าวหา ยิ่งปล่อยไว้นานยิ่งทวงยาก เพราะอีกฝ่ายลืมไปแล้ว ส่วนเราก็อึดอัดใจขึ้นทุกวัน
ขั้นที่ 1: คืนนั้นเลย แจ้งในกลุ่ม
ส่งรูปบิลกับ QR เข้ากลุ่ม แล้วพิมพ์สรุปยอดของแต่ละคน เช่น “สรุปมื้อนี้นะทุกคน ฝน 420 ต้น 455 มุก 455 เก่ง 670 โอนเข้าพร้อมเพย์เบอร์นี้ได้เลย ขอบคุณที่มากินด้วยกันน้า” ทุกคนเห็นยอดตัวเองชัด ไม่มีใครต้องถาม
ขั้นที่ 2: ผ่านไป 2 ถึง 3 วัน ทักส่วนตัว
อย่าเอ่ยชื่อประจานในกลุ่ม ให้ทักส่วนตัวสั้น ๆ เช่น “ต้น เราดูยอดแล้วยังไม่เห็นของต้นเลย 455 นะ เผื่อลืม ไม่รีบ ๆ” ประโยคนี้เปิดทางให้เพื่อนบอกว่าลืม โดยไม่มีใครเสียหน้า
ขั้นที่ 3: เกิน 1 สัปดาห์ พูดตรงแต่สุภาพ
บอกยอด บอกเหตุผลของตัวเอง แล้วขอวันที่ชัดเจน เช่น “ต้น ค่าข้าววันศุกร์ 455 ยังค้างอยู่นะ เดือนนี้เราคุมงบอยู่ ขอภายในวันเสาร์นี้ได้ไหม” การบอกว่าเรากำลังคุมงบไม่ใช่เรื่องน่าอาย มันคือเหตุผลที่ฟังขึ้นที่สุดในโลก
สังเกตว่าทุกประโยคบอกยอดเงินชัด บอกช่องทางโอน และไม่มีคำว่า “ทำไมยังไม่โอน” เพราะคำถามแบบนั้นฟังเหมือนต่อว่า คนฟังจะตั้งการ์ดทันที แล้วเรื่องเงินไม่กี่ร้อยจะกลายเป็นเรื่องศักดิ์ศรี
อีกเรื่องที่สำคัญ อย่ารู้สึกผิดที่ทวง เงินนั้นเป็นของแก แกทำงานแลกมา การขอคืนไม่ใช่การเสียมารยาท การปล่อยให้เพื่อนติดเงินแล้วไปบ่นลับหลังต่างหากที่ทำลายมิตรภาพจริง ๆ
ทวงเงินไม่ได้ทำให้เสียเพื่อนหรอกลูก การเก็บความหงุดหงิดไว้เงียบ ๆ ต่างหากที่ทำให้เสีย ทวงเร็ว ทวงชัด แล้วยิ้มให้กันต่อได้
เพื่อนแต่ละแบบ ต้องรับมือไม่เหมือนกัน
- เพื่อนขี้ลืม ไม่ได้ตั้งใจเบี้ยว แค่จำไม่ได้ วิธีแก้คือให้โอนทันทีที่โต๊ะก่อนลุกจากร้าน เปิดแอปธนาคารต่อหน้ากันเลย จบในหนึ่งนาที
- เพื่อนช่วงนี้เงินตึงมือ ถ้าเขาบอกตรง ๆ ว่าขอเลื่อนไปวันเงินเดือนออก ก็ตกลงวันที่ให้ชัด แล้วจดไว้ว่าวันที่ 25 จะได้คืน 455 บาท ใจดีได้ แต่ต้องมีวันที่
- เพื่อนติดเป็นนิสัย ทุกมื้อต้องตามสามรอบ แบบนี้แกไม่ต้องเป็นคนออกก่อนอีกแล้ว ให้แยกจ่ายตั้งแต่ที่ร้าน หรือให้เขาเป็นคนออกก่อนบ้าง แล้วแกโอนคืนให้ไวเป็นตัวอย่าง
- เพื่อนที่ชอบเลี้ยง ดีใจได้ แต่อย่าปล่อยให้เขาเลี้ยงอยู่ฝ่ายเดียวตลอด รอบหน้าแกเลี้ยงกลับบ้าง ความสัมพันธ์จะได้ไม่เอียงไปข้างเดียว
ค่าห้อง ค่าเน็ต ค่า Netflix ที่หารกันทุกเดือน อย่าปล่อยให้ค้างสะสม
บิลรายเดือนอันตรายกว่าบิลข้าว เพราะมันมาทุกเดือน ค้างทีละนิดจนกลายเป็นก้อนใหญ่โดยไม่รู้ตัว ตัวอย่างเช่น แพรเงินเดือน 22,000 เช่าห้องแถวอนุสาวรีย์อยู่กับเพื่อน ค่าห้อง 9,000 ค่าไฟ 1,200 ค่าเน็ต 600 รวม 10,800 หารสองตกคนละ 5,400 ถ้าเพื่อนจ่ายค่าห้องตรงเวลา แต่ค้างค่าไฟกับค่าเน็ตเดือนละ 900 บาท ติดกัน 4 เดือน ก็ปาเข้าไป 3,600 บาทแล้ว พอถึงตอนนั้นจะทวงก็ยาก จะไม่ทวงก็เสียดาย เงินเท่านี้คือค่าผ่อนมือถือของแพรได้เกือบ 2 เดือนเลยนะ
วิธีที่ใช้ได้ผลจริงคือ
- กำหนดวันโอนประจำ เช่น วันถัดจากวันเงินเดือนออกของทุกคน จะได้ไม่มีข้ออ้างว่าเงินยังไม่เข้า
- คนที่บิลอยู่ในชื่อ ถ่ายรูปบิลค่าไฟค่าน้ำส่งให้ดูทุกเดือน โปร่งใสไว้ก่อน ไม่มีใครต้องสงสัยใคร
- ค่าบริการดูหนังฟังเพลงที่หารกันเดือนละไม่กี่สิบบาท ให้โอนล่วงหน้าทีละ 3 หรือ 6 เดือน จะได้ไม่ต้องทวงกันทุกเดือน ซึ่งน่าเบื่อทั้งคนทวงและคนถูกทวง
คนออกเงินก่อนต้องจดด้วย ไม่งั้นงบเดือนนี้เพี้ยนทั้งเดือน
เรื่องนี้คนส่วนใหญ่มองข้าม สมมติมุกออกค่าข้าวให้ทั้งโต๊ะไป 2,000 บาท ในบัญชีธนาคารมันคือเงินออก 2,000 แต่จริง ๆ มุกกินไปแค่ 455 อีก 1,545 คือเงินที่เพื่อนติดอยู่ ถ้ามุกไม่จดแยกไว้ ก็จะรู้สึกว่าเดือนนี้ใช้เงินเยอะ เครียดเกินเหตุ หรือแย่กว่านั้นคือลืมไปเลยว่ามีคนติดเงินอยู่ เงินก็หายไปเงียบ ๆ แบบนั้น
เจ๊ถึงบอกเสมอว่า เงินที่ออกแทนเพื่อนต้องแยกจดจากเงินที่ใช้เอง ตรงนี้แหละที่เจ๊จดช่วยได้ ดึงเจ๊เข้ากลุ่ม LINE ที่ไปกินด้วยกัน บอกยอดบิลกับรายชื่อคนหาร เจ๊หารให้แล้วสรุปให้ทั้งกลุ่มเห็นว่าใครต้องโอนเท่าไหร่ ให้ตัวเลขเป็นคนพูดแทน แกไม่ต้องเป็นคนเปิดปากทวงเองให้เขินอีกต่อไป
พอเพื่อนโอนคืนมาครบแล้ว ส่งสลิปมาให้เจ๊จด แล้วเจ๊จะบอกว่าวันนี้แกยังใช้ได้อีกเท่าไหร่จนถึงวันเงินเดือนออกรอบหน้า เงินที่ออกไปก่อนจะได้ไม่ทำให้งบรายวันของแกพังโดยไม่รู้ตัว
สรุป: หารให้ชัด ทวงให้ไว แล้วเพื่อนจะอยู่กับแกนาน
เรื่องเงินกับเพื่อนไม่ได้ยากอย่างที่คิด ตกลงกันก่อนกินว่าใครออกและหารแบบไหน ของกินร่วมหารเท่า ของสั่งเองจ่ายเอง ส่งยอดเข้ากลุ่มคืนนั้นเลย ถ้ายังไม่โอนก็ทักส่วนตัวภายใน 2 ถึง 3 วัน แล้วอย่าลืมจดเงินที่ออกแทนเพื่อนแยกไว้ ทำแค่นี้ แกจะไม่ต้องเสียทั้งเงินและเสียเพื่อนจ้ะ
อยากหารบิลแบบไม่ต้องคิดเลขเองและไม่ต้องเกรงใจใคร แอด LINE @jayjod แล้วดึงเจ๊เข้ากลุ่มได้เลย ฟรีจ้ะ
คำถามที่พบบ่อย
หารบิลกับเพื่อนแบบไหนยุติธรรมที่สุด
ของที่กินร่วมกันให้หารเท่ากัน ส่วนของที่สั่งเฉพาะตัว เช่น เครื่องดื่มหรือเบียร์ ให้คนสั่งจ่ายเอง วิธีนี้คนที่สั่งน้อยไม่ต้องจ่ายแทนคนที่สั่งเยอะ
ควรทวงเงินเพื่อนหลังจากกี่วัน
ควรแจ้งยอดตั้งแต่คืนเดียวกันที่กิน ถ้ายังไม่โอนให้ทักส่วนตัวภายใน 2 ถึง 3 วัน และถ้าเกิน 1 สัปดาห์ให้บอกตรง ๆ อย่างสุภาพ พร้อมขอวันที่จะโอน
ทวงเงินเพื่อนในกลุ่ม LINE หรือทักส่วนตัวดีกว่า
แจ้งยอดครั้งแรกในกลุ่มได้ เพราะทุกคนเห็นตัวเลขพร้อมกัน แต่ถ้าต้องตามเป็นรายคนให้ทักส่วนตัว จะได้ไม่มีใครเสียหน้า
เพื่อนขอเลื่อนจ่ายค่าข้าวไปก่อน ควรทำอย่างไร
ตกลงวันที่จะโอนให้ชัด เช่น วันเงินเดือนออก แล้วจดไว้ว่าใครค้างเท่าไหร่ พอถึงวันก็ทักไปเตือนสั้น ๆ ได้เลยโดยไม่ต้องเกรงใจ
หารค่าห้องค่าไฟกับเพื่อนร่วมห้องควรทำยังไง
กำหนดวันโอนประจำทุกเดือน ให้คนที่จ่ายบิลส่งรูปบิลค่าไฟค่าน้ำให้ดูทุกครั้ง และอย่าปล่อยให้ยอดค้างข้ามเดือน
มีตัวช่วยหารบิลในกลุ่ม LINE ไหม
มี เจ๊จด (LINE @jayjod) ดึงเข้ากลุ่มเพื่อหารบิลและสรุปว่าใครต้องโอนเท่าไหร่ได้ ส่งสลิปให้จดรายรับรายจ่ายได้ด้วย ใช้ฟรี
