จดเงินคู่รัก ใครจ่ายอะไร แบ่งยังไงไม่ทะเลาะ ฉบับเจ๊จด
เจ๊เปิดร้านทองมาหลายสิบปี เห็นคู่รักเดินเข้าร้านมาซื้อทองหมั้นก็เยอะ เดินมาขายทองหลังเลิกกันก็ไม่น้อย และบอกเลยว่าคู่ที่เลิกกันส่วนใหญ่ไม่ได้เลิกเพราะไม่รักนะลูก แต่เลิกเพราะทะเลาะเรื่องเงินซ้ำ ๆ จนเหนื่อย ใครจ่ายค่าเช่าเดือนนี้ ทำไมฉันต้องออกค่ากินตลอด เงินแกไปไหนหมด ประโยคพวกนี้พูดบ่อยเข้าก็กร่อนความรักได้จริง
ข่าวดีคือเรื่องนี้แก้ได้ ไม่ต้องรวยขึ้น ไม่ต้องเปลี่ยนแฟน แค่ต้องมีกติกาเรื่องเงินที่ทั้งคู่เห็นตรงกัน แล้วจดให้เห็นเหมือนกัน บทความนี้เจ๊จะพาดู 3 วิธีแบ่งค่าใช้จ่ายคู่รักที่ใช้กันจริง พร้อมตัวเลขของคนเงินเดือน 25,000 กับ 38,000 ว่าแบ่งแบบไหนแล้วใครเหลือเท่าไหร่ และวิธีจดเงินด้วยกันแบบไม่กลายเป็นการจับผิด
ทะเลาะเรื่องเงินไม่ได้แปลว่ารักกันน้อย แต่แปลว่ายังไม่มีกติกา
เวลาคู่รักทะเลาะเรื่องเงิน เจ๊ฟังดี ๆ แล้วมันไม่ใช่เรื่องจำนวนเงินหรอก มันคือเรื่อง 3 อย่างนี้
- ความรู้สึกไม่ยุติธรรม คนหนึ่งรู้สึกว่าตัวเองจ่ายมากกว่า แต่ไม่มีตัวเลขยืนยัน เลยได้แค่น้อยใจเก็บไว้
- ความไม่รู้ ไม่รู้ว่าอีกฝ่ายใช้เงินกับอะไร พอเห็นแฟนถือของใหม่กลับบ้านก็คิดไปเองว่าเขาไม่ช่วยออกค่าบ้านแต่มีเงินซื้อของเล่น
- ความเกรงใจ อยากพูดแต่กลัวดูงก กลัวแฟนคิดว่าเห็นแก่เงิน เลยไม่พูด พอทนไม่ไหวถึงระเบิดทีเดียว
ทั้ง 3 ข้อแก้ด้วยของอย่างเดียวกัน คือตัวเลขที่ทั้งคู่เห็นเหมือนกัน พอมีตัวเลขแล้ว คำว่า "ฉันจ่ายตลอด" จะกลายเป็น "เดือนนี้ฉันจ่ายไป 9,200 แกจ่าย 4,800" ซึ่งเป็นประโยคที่คุยกันต่อได้ ไม่ใช่ประโยคที่ชวนทะเลาะ
เงินไม่เคยทำให้คนเลิกกันหรอกลูก ความไม่รู้ว่าเงินไปไหนต่างหากที่ทำ
แยกให้ชัดก่อน อะไรคือ "ของเรา" อะไรคือ "ของฉัน"
ก่อนจะคุยว่าแบ่งยังไง ต้องตกลงก่อนว่ารายจ่ายไหนเป็นของกลาง รายจ่ายไหนเป็นส่วนตัว ถ้าข้ามขั้นนี้ไป เดี๋ยวจะมีคำถามแน่ว่าชานมของแกทำไมฉันต้องช่วยจ่าย
รายจ่ายร่วม นับเป็นของเรา
- ค่าเช่าห้องหรือค่าผ่อนบ้านที่อยู่ด้วยกัน
- ค่าน้ำ ค่าไฟ ค่าเน็ตบ้าน
- ของกินของใช้ในบ้าน ข้าวสาร ไข่ น้ำยาล้างจาน กระดาษทิชชู
- กินข้าวด้วยกันนอกบ้าน
- ค่าเดินทางที่ไปด้วยกัน เช่น น้ำมันรถที่นั่งไปทำงานด้วยกันทุกวัน
รายจ่ายส่วนตัว ของใครของมัน
- กาแฟ ชานม ขนมที่ซื้อกินเองตอนทำงาน
- ค่าวิน ค่ารถไฟฟ้าไปทำงานของแต่ละคน
- ค่าผ่อนมือถือ ผ่อนของที่ซื้อก่อนคบกัน หรือของที่ใช้คนเดียว
- เงินให้พ่อแม่ตัวเอง
- เสื้อผ้า เครื่องสำอาง เกม ของสะสม
โซนสีเทา ต้องคุยกันให้จบตั้งแต่แรก
บางอย่างมันก้ำกึ่ง เช่น ค่า Netflix ที่ดูด้วยกันแต่คนหนึ่งดูมากกว่า ค่าอาหารแมวที่แกเป็นคนอยากเลี้ยง ค่าซ่อมรถของแฟนที่แกก็นั่งไปทำงานด้วยทุกวัน พวกนี้ไม่มีคำตอบถูกผิด แต่ต้องคุยกันตั้งแต่แรกว่าจะนับเป็นของกลางหรือไม่ แล้วจดไว้เป็นกติกา จะได้ไม่ต้องเถียงใหม่ทุกเดือน เจ๊แนะนำว่าอะไรที่ทั้งคู่ได้ใช้ ให้นับเป็นของกลางไว้ก่อน จะทะเลาะน้อยกว่า
3 วิธีแบ่งค่าใช้จ่ายคู่รัก เลือกแบบไหนก็ได้ แต่ต้องเลือกให้ชัด
สมมติคู่หนึ่ง คนแรกเงินเดือน 25,000 คนที่สองเงินเดือน 38,000 มีรายจ่ายร่วมเดือนละ 15,000 บาท แยกเป็นค่าเช่า 9,000 น้ำไฟเน็ต 2,000 ของกินในบ้าน 4,000 ลองดูว่าแต่ละวิธีออกมาต่างกันแค่ไหน
| วิธีแบ่ง | คนเงินเดือน 25,000 จ่าย | คนเงินเดือน 38,000 จ่าย | เหลือใช้ส่วนตัว (25,000) | เหลือใช้ส่วนตัว (38,000) |
|---|---|---|---|---|
| หารครึ่งเท่ากัน | 7,500 | 7,500 | 17,500 | 30,500 |
| ตามสัดส่วนรายได้ (40 ต่อ 60) | 6,000 | 9,000 | 19,000 | 29,000 |
| รวมกระเป๋า เหลือเท่ากัน | 1,000 | 14,000 | 24,000 | 24,000 |
แบบที่ 1 หารครึ่ง
ง่ายที่สุด คิดเลขไม่ต้องใช้เครื่องคิดเลข ยุติธรรมในแง่ตัวเลข แต่ไม่ยุติธรรมในแง่ความรู้สึก จากตารางจะเห็นว่าคนเงินเดือน 25,000 เหลือใช้ 17,500 ส่วนอีกคนเหลือ 30,500 ต่างกันเกือบเท่าตัว นาน ๆ ไปคนรายได้น้อยจะอึดอัด เจ๊ว่าแบบนี้เหมาะกับคู่ที่รายได้ใกล้กัน ต่างกันไม่เกิน 5,000 บาท
แบบที่ 2 ตามสัดส่วนรายได้
เจ๊ชอบแบบนี้ที่สุดสำหรับคู่ที่ยังไม่แต่งงานหรือยังแยกบัญชีกันอยู่ วิธีคิดคือเอาเงินเดือนตัวเองหารด้วยเงินเดือนรวมของทั้งคู่ ในตัวอย่างนี้ 25,000 หาร 63,000 ได้ประมาณ 0.4 แปลว่าคนนี้รับผิดชอบ 40% ของรายจ่ายร่วม อีกคนรับ 60% ใครได้มากก็ออกมาก ใครได้น้อยก็ออกน้อย แต่ทุกคนออกในสัดส่วนที่เท่ากันเมื่อเทียบกับรายได้ ความรู้สึกเลยไม่เอียง และถ้าใครได้ขึ้นเงินเดือนก็แค่คิดสัดส่วนใหม่
แบบที่ 3 รวมกระเป๋า เหลือเท่ากัน
เอาเงินเดือนทั้งคู่มากองรวม หักรายจ่ายร่วมออก แล้วแบ่งที่เหลือคนละครึ่งเท่ากัน ในตัวอย่างนี้ทั้งคู่จะเหลือใช้ส่วนตัวคนละ 24,000 แบบนี้เหมาะกับคู่แต่งงานหรือคู่ที่วางแผนชีวิตด้วยกันชัดเจนแล้ว เพราะต้องไว้ใจกันสูงมาก ถ้ายังคบกันไม่ถึงปีหรือยังไม่เคยคุยเรื่องอนาคตกันจริง ๆ เจ๊ไม่แนะนำนะลูก
ตัวอย่างจริง นัทกับฝน เดือนแรกที่เริ่มจดด้วยกัน
นัทเงินเดือน 25,000 ฝนเงินเดือน 38,000 อยู่คอนโดด้วยกันแถวลาดพร้าว ค่าเช่า 9,000 ก่อนจดเงิน ฝนเป็นคนจ่ายค่าเช่าคนเดียวเพราะชื่อในสัญญาเป็นของฝน ส่วนนัทรับหน้าที่จ่ายเวลาออกไปกินข้าวข้างนอกด้วยกัน ซึ่งทั้งคู่กินนอกบ้านแทบทุกเย็น มื้อละ 300 ถึง 400 บาท
ปัญหาคือนัทรู้สึกว่าตัวเองควักเงินทุกวัน จ่ายเยอะมาก ส่วนฝนรู้สึกว่าตัวเองแบกค่าเช่า 9,000 ทุกเดือนแล้วทำไมนัทยังบ่น ทั้งคู่โมโหกันเงียบ ๆ อยู่หลายเดือน จนมาตกลงกันว่าลองจดรายจ่ายร่วมดู 1 เดือนเต็ม ๆ ก่อนค่อยตัดสินว่าใครผิด ผลที่ออกมาเป็นแบบนี้
| รายการร่วม | ฝนจ่าย | นัทจ่าย |
|---|---|---|
| ค่าเช่าคอนโด | 9,000 | 0 |
| น้ำ ไฟ เน็ต | 2,100 | 0 |
| ของกินของใช้ในบ้าน | 1,200 | 2,600 |
| กินข้าวนอกบ้านด้วยกัน | 1,800 | 6,400 |
| รวม | 14,100 | 9,000 |
รายจ่ายร่วมทั้งเดือนรวมกัน 23,100 บาท ถ้าแบ่งตามสัดส่วนรายได้ 40 ต่อ 60 นัทควรจ่าย 9,240 ฝนควรจ่าย 13,860 ปรากฏว่าที่จ่ายกันจริงใกล้เคียงกับที่ควรเป็นมาก ต่างกันแค่ 240 บาท ทั้งคู่เงียบไปพักหนึ่งแล้วหัวเราะออกมา เพราะทะเลาะกันมาเป็นเดือนทั้งที่จริง ๆ แบ่งกันยุติธรรมอยู่แล้ว
ที่นัทรู้สึกว่าจ่ายเยอะ เพราะเงินสดที่ควักออกจากกระเป๋าทุกวันมันเจ็บกว่าโอนค่าเช่าทีเดียวเดือนละครั้ง ส่วนที่ทั้งคู่ตกใจจริง ๆ ไม่ใช่เรื่องใครจ่ายมากกว่า แต่เป็นค่ากินข้าวนอกบ้านรวมกัน 8,200 บาทต่อเดือน เยอะกว่าค่าน้ำไฟเน็ตเกือบ 4 เท่า เดือนถัดมาเลยตกลงกันว่าทำกินเองอาทิตย์ละ 3 วัน ตั้งเพดานกินนอกบ้านไว้ที่ 5,000 แล้วเปิดกลุ่ม LINE 3 คน มีนัท ฝน และเจ๊จด ใครจ่ายของกลางก็โยนสลิปเข้ากลุ่ม เจ๊จดอ่านสลิปแล้วจดให้ สิ้นเดือนบอกเลยว่าใครต้องโอนคืนใครเท่าไหร่ ไม่ต้องนั่งทำตารางเองอีก
จดเงินด้วยกันยังไงไม่ให้กลายเป็นการจับผิด
การจดเงินคู่รักพังบ่อยที่สุดตรงที่คนหนึ่งจดแล้วเอาไปใช้ตำหนิอีกคน พอโดนสักสองสามครั้งอีกฝ่ายก็เลิกจดเลย เจ๊ขอให้ตกลงกติกา 5 ข้อนี้ก่อนเริ่ม
- จดเฉพาะของกลาง รายจ่ายส่วนตัวใครใครจดเอง แกไม่จำเป็นต้องรู้ว่าแฟนซื้อชานมกี่แก้ว ตราบใดที่เขาจ่ายส่วนของกลางครบ
- จดทันทีตอนจ่าย ไม่ใช่สิ้นเดือนมานั่งนึก เพราะพอนึกไม่ออกก็จะเริ่มเถียงกันว่าใครจำผิด
- ห้ามถามว่าซื้อทำไม ให้ถามว่า "อันนี้ของกลางหรือส่วนตัว" คำถามแรกคือการตัดสิน คำถามหลังคือการจัดหมวด
- นัดสรุปเดือนละครั้ง ใช้เวลา 15 นาที ดูตัวเลขรวมแล้วตกลงเดือนหน้า ไม่ใช่คุยเรื่องเงินทุกวันจนเบื่อหน้ากัน
- ใช้ที่เดียวกัน ทั้งคู่ต้องเห็นตัวเลขชุดเดียวกันตลอดเวลา ไม่ใช่คนหนึ่งจดในสมุด อีกคนจดในมือถือ แล้วตัวเลขไม่ตรงกัน
ข้อ 5 สำคัญที่สุด เพราะถ้าตัวเลขอยู่คนละที่ สุดท้ายก็กลับไปเถียงกันด้วยความรู้สึกเหมือนเดิม การมีคนกลางที่จดให้ทั้งคู่เห็นพร้อมกัน แล้วบอกได้ด้วยว่าเดือนนี้ใช้เงินกองกลางไปถึงไหนแล้ว วันนี้เหลือใช้ได้อีกเท่าไหร่ ช่วยตัดปัญหาเรื่องใครจำผิดไปได้เลย และถ้าเงินเดือนออกคนละวัน เช่น นัทออกวันที่ 25 ฝนออกสิ้นเดือน ก็ตั้งงบตามรอบเงินเดือนของแต่ละคนได้ ไม่ต้องรอให้ตรงกันถึงจะเริ่ม
ประโยคคุยเรื่องเงินกับแฟน พูดแบบนี้ไม่บานปลาย
มีตัวเลขแล้วก็ต้องพูดให้เป็น เจ๊รวบรวมประโยคที่คู่รักพูดกันแล้วทะเลาะ กับประโยคที่พูดแล้วคุยต่อได้มาให้ดู
- แทนที่จะพูดว่า "แกไม่เคยช่วยจ่ายอะไรเลย" ให้พูดว่า "เดือนนี้ของกลางฉันจ่ายไป 14,100 แกจ่าย 9,000 เรามาดูกันไหมว่าตามสัดส่วนควรเป็นเท่าไหร่"
- แทนที่จะพูดว่า "ซื้อของพวกนี้มาทำไมอีก" ให้พูดว่า "อันนี้นับเป็นของกลางหรือของแกเองนะ"
- แทนที่จะพูดว่า "เงินแกหมดก่อนสิ้นเดือนอีกแล้ว" ให้พูดว่า "เดือนหน้าเราลองกันเงินค่าเช่ากับค่ากินไว้ก่อนวันเงินเดือนออกเลยดีไหม"
- แทนที่จะพูดว่า "ฉันเงินเดือนน้อยกว่าแกจะให้ฉันหารครึ่งได้ยังไง" ให้พูดว่า "เราลองคิดตามสัดส่วนรายได้ดูไหม ฉันคิดเลขมาแล้วออกมาเป็นแบบนี้"
- แทนที่จะพูดว่า "ไม่เป็นไร ฉันจ่ายเองก็ได้" ทั้งที่ไม่ได้รู้สึกแบบนั้น ให้พูดว่า "เดือนนี้ฉันออกให้ก่อน เดือนหน้าแกรับค่าของกินในบ้านนะ"
สังเกตไหมว่าประโยคฝั่งขวาทุกอันมีตัวเลขหรือมีคำว่า "เรา" อยู่ในนั้น ตัวเลขทำให้ไม่ใช่เรื่องความรู้สึก คำว่าเราทำให้ไม่ใช่การกล่าวโทษ
5 ข้อผิดพลาดที่เจ๊เห็นคู่รักพลาดบ่อย
- ชื่อในสัญญาเช่าเป็นใคร คนนั้นจ่ายคนเดียว ชื่อในสัญญาเป็นแค่เรื่องเอกสาร คนที่อยู่ด้วยกันต้องช่วยออกค่าเช่าในสัดส่วนที่ตกลงกัน โอนให้คนที่มีชื่อก่อนวันครบกำหนดทุกเดือน
- ไม่มีเงินสำรองร่วม พอแอร์เสีย ค่าซ่อม 3,500 ก็ทะเลาะกันทันทีว่าใครจ่าย เจ๊แนะนำให้มีกองกลางฉุกเฉิน ใส่คนละ 500 ถึง 1,000 บาทต่อเดือน เป้าหมายแรกให้ถึง 1 เท่าของรายจ่ายร่วมต่อเดือน
- เอาหนี้ส่วนตัวมาปนกองกลาง ค่าผ่อนมือถือที่ซื้อก่อนคบกัน ค่างวดรถที่แฟนขับไปทำงานคนเดียว พวกนี้เป็นของส่วนตัว อย่าเอามาคิดรวมแล้วให้อีกฝ่ายช่วยแบก
- เปลี่ยนกติกาปากเปล่า คุยกันตอนกินข้าวว่าเดือนหน้าเปลี่ยนเป็นหารครึ่งนะ แล้วไม่จดไว้ พอถึงเดือนหน้าคนหนึ่งจำได้คนหนึ่งจำไม่ได้ กติกาทุกอย่างต้องเขียนไว้ที่ที่ทั้งคู่เปิดดูได้
- คนรายได้มากออกให้หมดแล้วเก็บไว้บ่นทีหลัง ตอนแรกใจดีออกให้ทุกอย่าง พอผ่านไปครึ่งปีเริ่มน้อยใจว่าทำไมอีกคนไม่เคยเสนอตัว ถ้าอยากออกให้จริง ๆ ต้องพูดชัดว่าให้ด้วยความเต็มใจ ถ้าไม่ได้เต็มใจก็ต้องแบ่งตั้งแต่แรก
สรุปสั้น ๆ จากเจ๊
คู่รักทะเลาะเรื่องเงินเพราะไม่มีตัวเลข ไม่ใช่เพราะไม่มีเงิน เริ่มจากแยกให้ชัดว่าอะไรคือรายจ่ายร่วม อะไรคือส่วนตัว เลือกวิธีแบ่ง 1 ใน 3 แบบให้เหมาะกับช่วงชีวิตของตัวเอง รายได้ใกล้กันหารครึ่งได้ รายได้ต่างกันให้แบ่งตามสัดส่วน แต่งงานแล้วค่อยคิดเรื่องรวมกระเป๋า แล้วจดเฉพาะของกลางในที่ที่ทั้งคู่เห็นเหมือนกัน นัดดูตัวเลขเดือนละครั้ง เท่านี้เรื่องเงินก็กลายจากเรื่องที่ทะเลาะกัน เป็นเรื่องที่ช่วยกันวางแผนได้
ถ้าอยากเริ่มวันนี้เลย ชวนแฟนแอด LINE @jayjod แล้วเปิดกลุ่ม 3 คน ส่งสลิปของกลางเข้ากลุ่ม เจ๊จดให้ หารให้ บอกให้ว่าใครต้องโอนคืนใครเท่าไหร่ ฟรี ไม่ต้องทำตารางเอง ดูรายละเอียดเพิ่มได้ที่ jayjod.com จ้ะ
คำถามที่พบบ่อย
คู่รักควรหารค่าใช้จ่ายครึ่งต่อครึ่ง หรือแบ่งตามรายได้ดีกว่า
ถ้าเงินเดือนต่างกันเกิน 5,000 บาท แบ่งตามสัดส่วนรายได้จะยุติธรรมกว่าหารครึ่ง วิธีคิดคือเอาเงินเดือนตัวเองหารด้วยเงินเดือนรวมของทั้งคู่ แล้วคูณกับรายจ่ายร่วม ส่วนหารครึ่งเหมาะกับคู่ที่รายได้ใกล้กันเท่านั้น
ยังไม่แต่งงาน ควรรวมบัญชีกับแฟนไหม
ยังไม่ควรรวมบัญชีทั้งหมด ให้แยกบัญชีส่วนตัวไว้ แล้วตกลงแค่รายจ่ายร่วมว่าใครจ่ายเท่าไหร่ หรือเปิดบัญชีกองกลางใบเดียวที่โอนเข้าทุกเดือนเฉพาะค่าใช้จ่ายร่วม จะได้ไม่ยุ่งยากถ้าวันหนึ่งต้องแยกทาง
จะเริ่มคุยเรื่องเงินกับแฟนครั้งแรกยังไงไม่ให้ดูงก
เริ่มจากพูดถึงเป้าหมายร่วม ไม่ใช่พูดถึงเงินของเขา เช่น ปีหน้าอยากไปเที่ยวด้วยกันเลยอยากรู้ว่าเราใช้เงินร่วมกันเดือนละเท่าไหร่ แล้วเสนอให้ลองจดรายจ่ายร่วมดู 1 เดือนก่อนค่อยตัดสินใจว่าจะแบ่งยังไง การขอดูตัวเลขจริงฟังดูเป็นกลางกว่าการบอกว่าใครจ่ายมากกว่า
ชื่อในสัญญาเช่าเป็นของคนเดียว อีกคนต้องช่วยจ่ายค่าเช่าไหม
ต้องช่วยจ่าย เพราะค่าเช่าคือรายจ่ายร่วมของคนที่อยู่ด้วยกันทั้งคู่ ชื่อในสัญญาเป็นแค่เรื่องเอกสาร ให้คนที่ไม่มีชื่อโอนส่วนของตัวเองให้คนที่มีชื่อก่อนวันครบกำหนดจ่ายทุกเดือน และเก็บสลิปไว้เป็นหลักฐานทั้งสองฝ่าย
คู่รักควรมีเงินสำรองฉุกเฉินร่วมกันไหม เท่าไหร่
ควรมี เริ่มที่คนละ 500 ถึง 1,000 บาทต่อเดือนเข้ากองกลางฉุกเฉิน ไว้จ่ายของที่พังกะทันหันอย่างแอร์เสีย ท่อน้ำรั่ว หรือสัตว์เลี้ยงป่วย จะได้ไม่ต้องเถียงกันว่าใครจ่ายตอนเกิดเรื่อง เป้าหมายแรกคือให้ถึง 1 เท่าของค่าใช้จ่ายร่วมต่อเดือน
แฟนใช้เงินเยอะกว่าที่ควร จะบอกยังไงไม่ให้ทะเลาะ
บอกด้วยตัวเลขที่จดไว้ ไม่ใช่ด้วยความรู้สึก เช่น เดือนนี้ค่ากินข้าวนอกบ้านของเราอยู่ที่ 8,200 บาท เราลองตั้งเพดานไว้ที่ 5,000 ดีไหม การพูดถึงรายการร่วมและใช้คำว่าเราแทนคำว่าแก จะทำให้อีกฝ่ายไม่รู้สึกว่าถูกจับผิด
